in ,

Aspekte waarna gekyk kan word met die besluitneming van rywydtes by mielieproduksie

Geskryf deur: Mauritz van Heerden

Een van die mees algemene vrae wat deur mielieprodusente gevrae word is: wat is die regte rywydte en dra nouer rye werklik by tot hoër opbrengste?

Voordat daar enige reaksie hierop moet wees, moet eenvoudige sleutelvrae deur produsent self afgevra word, soos:

1. Watter populasie moet ek plant?

2. Is nouer rye die enigste pad om te stap en lei dit tot ‘n hoër opbrengs?

3. Is spasiëring belangriker as populasie?

4. Wat van droogtestremming by hoë populasies?

5. Die ekonomiese faset in die produsent se boerderybestuursprogram, soos bv. wisselbou met

sojabone?

6. Invloed van omgewing, klimaat, ens.

7. Wat se risiko hou dit vir my in, omdat dit ‘n redelike finansiële impak op meganisasie verandering gaan teweeg bring.

Dit is belangrik om eers te kyk na verskeie faktore wat ‘n bydrae kan lewer tot besluitneming, rakende rywydte. Ongelukkig is een van die groot probleme by sulke veranderinge, dat produsente meestal baie vining verander sonder deurdagte beplanning, asook om somtyds te verander omdat almal dit skielik doen. Ons beweeg nou in ‘n baie wetenskaplike- en hoë tegnologiese omgewing wat ‘n impak het op bestuursbesluite. Dit lei tot veranderde toestande en nuwe agronomiese besluite. Baie interressant is dat rywydte bepaal is deur die wydte van die trekperd wat gebruik is om te plant. Speel meganisasie nou ‘n belangriker rol as baster potensiaal.

Daar is ‘n paar besluitnemings prosesse waarna gekyk moet word, voordat finale besluitneming plaasvind en word soos volg, uiteen gesit.

Produksie besluitneming ten opsigte van plantpopulasie:

Plantpopulasie is seker een van die belangrikste faktore waarna gekyk moet word. Optimale plantpopulasie hang van baie faktore af, soos baster keuse, vogstremming, klimaat, grondvrugbaarheid, grondpotensiaal en opbrengspotensiaal. Die eerste fout wat gemaak word, is dat produsente die aanname maak dat met nouer rye, hoër populasies geplant kan word en dit lei tot hoër opbrengste.

Dit kan ‘n fout wees, as daar nie gekyk word na die genetiese aspek van basters nie. Eerstes moet daar gekyk word na die plantraamwerk van die baster. Basters verskil ten opsigte van hoeveelheid- en tipe blare asook blaarhoek. Basters reageer verskillend op populasies en ‘n optimale stand varieer dus. Daar is ook genetika wat kan aanpas met hul blaarhoek ten opsigte van stande. Blaarhoek gaan oor bestraling en huidmondjiebestuur.

Daar is twee tipe blaarhoeke nl:

Planophile: Blare hoek ±29° Dit is ook plante met 23+ blare.

Erectophile: Blare hoek ±19° Dit is ook plante met 19-20 blare.

Goeie opkoms en groeikragtigheid dra by tot goeie plantverspreiding en opbrengs. Goeie verspreiding lei tot meer effektiewe gebruik van beskikbare sonlig wat ‘n groot rol speel by blaaroppervlakte/sonlig kontak en verhoogde fotosintese proses. Vinniger skadu oor grondoppervlakte verminder ook evaporasie en onkruiddruk. Indien evaporasie verlaag word, is transpirasie beter deur die plant. Navorsing en proewe wys dat populasies kan verskil van seisoen tot seisoen, dus moet ‘n optimale populasie vir ‘n spesifieke omgewing, per baster gebruik word.

Saam met blaarhoeke speel raamgrootte van die baster ook ‘n belangrike rol. Hoër populasies in nouer rye, kan vereenselwig word met basters wat minder en meer regop blare het. Waarna ook gekyk kan word is die meerkoppige eienskappe van basters. Omdat populasie seker een van die groot faktore is tot hoër opbrengs, moet baster reaksie ten opsigte van blinde plante en pitaborsie in aanmerking geneem word.

Belangrikheid van in-ryspasiëring:

Nouer rye verhoog die afstand tussen plante in ‘n ry, om potensiële verhoogde opbrengste daar te stel, omdat daar meer beskikbare ruimte en hulpbronne gebruik kan word. Belangrik nou vir nouer ryspasiëring in mielies, is dat die gewas die beskikbare lig, water en voedingstowwe beter kan benut. Dit vind plaas deur die samestelling van plante binne ‘n ry te verminder asook die kompetisie tussen individuele plante te verminder. Die wisselvalligheid van mielieopbrengs reaksie, op nou rye wat in navorsingstudies waargeneem word, stel egter die vraag hoekom opbrengs in sommige rywydtes toeneem, maar nie in ander nie.

Lig-interaksie asook blaaroppervlakteindeks per hektaar, speel ‘n baie belangrike rol by optimale plantfunksionering. In die aanwesigheid van groot water- of nutriënte beperkings, word opbrengs hoofsaaklik aangedryf deur die hoeveelheid sonstrale wat die mielie tydens die kritieke tydperk vir opbrengsbepaling, onmiddellik voor en na bestuiwing, onderskep. Om die opbrengs te maksimaliseer, moet die mielie blaredak, 95% of meer fotosinteties aktiewe straling (FAS) vang gedurende hierdie tydperk. Mielies met ‘n konstante digtheid kan ‘n groter persentasie sonstraling onderskep wanneer dit in nou rye geplant word. ‘n Genetiese faktor soos wortelontwikkeling kan ook ‘n rol speel by in-ryspasiëring. Basters met vertikale- en dieper wortelontwikkeling sal minder beïnvloed word deur kleiner in-ryspasiëring. Ideale in-ryspasiëring by besproeiing behoort nie kleiner as 17cm en by droëland kleiner as 23cm te wees nie.

Produksie besluitneming ten opsigte van omgewing:

Suid-Afrika beskik oor ‘n variërende klimaat en strek van warm / droog tot koel en nat toestande. Baster reaksies hierop varieer ook geweldig en veral op die keuse van meer- of enkelkoppige genetika.

Sleutelbesluite rakende omgewing moet gemaak word ingesluit faktore soos:

1. Baster keuse

2. Plantdatum

3. Grondvrugbaarheid

4. Grondpotensiaal

 5. Klimaat soos bv. reënval, maksimum & minimum temperature, ryp uit- en intree datum.

6. Is dit ‘n koel-, gematigde- of warm gebied.

7. Bestuurspraktyk

Die belangrikste aspek by die regte baster keuse vir ‘n spesifieke geografiese area, is natuurlik opbrengs en wat hiermee saamgaan is aanpasbaarheid asook stabiliteit. Ons weet dat basters verskillend reageer oor areas, grondpotensiale en omgewingstoestande. Kyk dus na langtermyn proefdata vir `n spesifieke omgewing. Agronomiese inligting van `n baster, soos staanvermoë, siekteverdraagsaamheid, stam- en wortelomval is ook belangrik om in aanmerking te neem. Baie belangrike aspekte wat ook nie buite rekening gelaat moet word nie, is basiese beginsels wat impak op plant populasie realisasie het. Dit is bestuursfaktore in jou produksie praktyk, soos plantdatum, planterspoed, plant diepte, onkruidbeheerprogram, historiese onkruidbeheerprogram, ens. Suksesvolle en aangepasde omgewingsbestuurspraktyke sal definitief ‘n positiewe impak op opbrengs hê. Rywydte sal dan ‘n ingekorporeerde besluit wees in jou besluitnemingsproses, veral as in ‘n wisselbouprogram met sojabone is.

Opsomming:

Studies by “Iowa State University” bewys dat daar geen tot min opbrengsverhoging is by rywydtes kleiner as 0.76m en dat dieselfde opbrengs tot ‘n klein verbetering van tot 3% kan wees van 0.76m bo 0.91m rye. Daar is verskeie faktore wat bydra tot opbrengsverhoging en dit is belangrik om dit ook in gedagte te hou wanneer beplanning gedoen word. Faktore soos plantpopulasie, baster keuse, algemene bestuur soos onkruid, voeding en residu, ens.

Navorsing en geskiedenis het bewys dat rywydtes ‘n baie komplekse beginsel is met baie interaktiewe faktore. Jare se navorsing deur Pioneer het bewys dat nouer rye nie noodwendig beperk is tot spesifieke gewasse vir maksimum produksie nie. Dit moet ‘n geïntergreerde bestuursfaset wees in ‘n produsent se bestuursplan. Uit navorsing is ook bewys dat daar nie ‘n opbrengsverlaging is, as nouer rye gebruik word nie.

Die identifisering van omgewings- en agronomiese faktore wat geneig is om kleiner rye te  bevoordeel, kan help om die beste besluit vir jou praktyk in huidige en toekomstige mielieproduksiestelsels te bepaal. Belangstelling bly egter nog steeds grootliks te wyte aan die oortuiging dat voortgesette toenames in mielieopbrengs en veranderende agronomiese praktyke, uiteindelik nouer rye kan bevoordeel. Die regte besluit behoort tog die mees ekonomiese- en haalbare bestuursplan te wees, wat optimale opbrengs sal stimuleer.

Bronne:

1. Corn Planting Guide: Iowa Stae University – University Extension

2. Row Width in Corn Grain Production: Dr Mark Jeschke – Pioneer Agronomy Manager – Iowa

3. Is the Future of Corn Production in Narrow Rows? Dr Mark Jeschke – Pioneer Agronomy Manager – Iowa

What do you think?

0 points
Upvote Downvote

Total votes: 0

Upvotes: 0

Upvotes percentage: 0.000000%

Downvotes: 0

Downvotes percentage: 0.000000%

Leave a Reply

Your email address will not be published.

ReMaCon Yfel: Die oplossing vir bergingsruimte van droë materiaal

Saai en Santam sink boorgate in Oos-Kaap vir droogtehulp