in ,

Winsgewende skaapboerdery – Deel 1: Seleksie vir volhoubare en winsgewende skaapboerdery

This post is also available in: English

Sommige mense hou ‘n skaap aan, en ander bóér met hom. ՚n Kern­vraag van skaapboere bly steeds: Wat doen top skaap­boere deurlo­pend goed?

՚ n Verskei­denheid faktore soos arbeid, doeltref­fendheid, produk­tiwiteit, omgewingsfaktore en skommelinge in die ekonomie moet deurentyd in ag geneem word wanneer noodsaaklike riglyne vir ’n hoogs winsgewende skaapboerdery oorweeg word.

Dr Jasper Coetzee verwys in sy handleiding vir winsgewende skaap-boerdery daarna dat skaapkuddes oor ‘n inherente hoë genetiese reproduk­sie- en produksiepotensiaal beskik, maar in die meeste kuddes word dit nie ten volle ontsluit nie weens die gebruik van ondoeltreffende bestuur- en voed­ingspraktyke.

Die boodskap uit navorsing en arbeidsbehoeftes is duidelik: Die hui­dige geheelbestuur van kuddes gaan deur presisieboerderypraktyke na die individuele bestuur van diere beweeg.

“Om die winsgewendheid van ՚n skaapboerdery te verhoog, moet sekere kernfaktore in ag geneem word. Die genetiese potensiaal van ՚n kudde moet gemaksimaliseer word deur wetenskaplike seleksiemetodes vir ekonomiese belangrike kenmerke, soos meerlinggeboortes, groeitempo,  voeromset­verhouding, wolproduksie en laer-veseldikte. Ongeag hoe goed die prestasie van ՚n kudde is, kan dit steeds deur seleksie verbeter word,” sê dr Coetzee.

՚n Fout wat skaap­boere dikwels maak, is om eerder vir mooier as doeltreffender diere te selekteer. Verkeerde selek­sie praktyke veroorsaak lae reproduksie en produksie. Om ‘n hoogs produktiewe skaap­kudde te verseker, moet geneties meerwaardige teeldiere (ideaal om slegs beproefde voortrefliker teelramme te gebruik wat geneties beter is as jou kudde) geselekteer word, terwyl onproduktiewe diere (byvoorbeeld dié wat nie lam of nie ‘n lam speen nie) summier en voort­durend uitgeskot moet word.

՚n Tafel kan nie staan of stabiel wees sonder al vier sy pote nie en so moet teling vir enige kudde benader word: met vier bene vir stabiele en vol­houbare sukses vir jou boerdery, jou kudde en jou kliënte.

•Die eerste been is vrugbaarheid: ՚n ononderhandelbare doelwit waarvoor genadeloos geselekteer word.

•Tweedens is funksionele en doeltreffende eienskappe soos loop-, vreet-, natuurlike paar- en lamvermoë baie belangrik. Dit help nie die ooi is vrugbaar, maar maak haar lam swak groot of kan haarself nie in ekstensiewe omstandighede handhaaf nie. Sy moet oor genoeg melk en goeie moederseienskappe beskik.

•Die derde been waarop ՚n goeie kudde staan, is bouvorm en die verbetering daarvan, asook die handhawing van rasstandaarde. Bouvorm verhoog die vermoë om vleis te dra, terwyl dit funksie vervolmaak. Derhalwe is bouvorm die strewe na die “volmaakte” ras wat deur korrektiewe en progressiewe paring nagestreef word.

•Vierdens is vleis die finale produk waarmee die land gevoed word en waarmee die skaapboer se voortbestaan verseker word. Hier speel bestuursinligting ՚n groot rol. Bestuursinligting soos die speen- en na-speenindekse is baie belangrik, want dit beteken daar kan geselekteer word vir groei-snelheid en meer vleis, wat weer meer inkomste beteken.

Met korrekte bestuursinligting word die ooie met die beste reproduksieagtergrond en die beste groei-indekse geïdentifiseer en word daar dan uit hierdie groep ooie geselekteer om as vervangingsooie te gebruik.

Dr Jasper waarsku egter om nie jou skape net vir net een eienskap te selekteer nie. Dit is immers van uiterse belang om te verseker dat al die ander eienskappe in balans is. Wat is die belangrikste praktyke wat die winsdrywers beïnvloed?

Voeding

Voeding bepaal meer as 70% van ‘n skaapkudde se reproduksie- en produksieprestasie. Gepaste voed­ing van skape is onontbeerlik om hoë produktiwiteit te bereik. Kry die voed­ing reg en al die ander dinge sal in plek val – die fokus moet op voeding vir wins wees.

Bestuur

Ongeveer 20% van ‘n skaapkudde se reproduksie- en produksieprestasie word deur bestuur bepaal.

Teling en seleksie

Ongeveer 10% van ‘n skaapkudde se reproduksie- en produksieprestasie word deur teling bepaal. Dit maak nie saak hoe goed die prestasie van ‘n kudde is nie, dit kan steeds deur seleksie verbeter word. Genetiese vor­dering in reproduksie- en produksie-eienskappe is permanent, toenemend en bykomend.

Maak skaapboerdery meer doeltref­fend deur die boerdery se produkti­witeit te verhoog. Wins word hoof­saaklik op grond van doeltreffendheid behaal en nie soseer net op produkprys nie. Gebruik die nuutste en doeltref­fendste wetenskaplike boerderyprak­tyke en tegnologie om vooruit te boer.

ProAgri bedank ՚n legende in die landboubedryf, dr Jasper Coetzee, wat sy handleiding vir winsgewende skaapboerdery beskikbaar gestel het aan die lesers van ProAgri. Indien jy meer inligting oor winsgewende skaapboerdery wil bekom, bestel jou Handleiding vir winsgewende skaapboerdery vandag nog deur ՚n e-pos te stuur na: mvs@meadowcape.co.za

What do you think?

0 points
Upvote Downvote

Total votes: 0

Upvotes: 0

Upvotes percentage: 0.000000%

Downvotes: 0

Downvotes percentage: 0.000000%

Nuwe tegnologie bewerkstellig ’n beter ewewig tussen oeste

Valley-besproeingskedulering™: Put meer waarde uit water met akkurate data